Mòde Cat

Depi Wikipedya, ansiklopedi lib
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Chat mòde moun sa yo ki mòde enflije sou moun, ak lòt chat, ak lòt bèt ki pa fè yo chat la domestik.[1][2] (Felis catus) A si estraòdinè, pafwa chat mòde ka mennen nan konplikasyon.[3]

Klasifikasyon[edite | modifye sous]

Chat mòde yo yo, se anjeneral konsidere kòm blesi minè men, ka rezilta nan grav enfeksyon. se Pa tout enfeksyon maladi a nan chat ka transmèt bay moun nan yon mòde. Se pa tout enfeksyon ki ka jwenn ki soti nan ekspoze nan yon chat ap transmèt nan yon chat mòde, te tankou move maladi po.

Enfeksyon[edite | modifye sous]

Ancylostoma braziliense mouthparts

Rezidan an flora nan bouch la nan chat la gen ladan Pasteurella, Staph, Bartonella, ak Strèptokok espès yo.[4] Mòde w soti nan chat pi souvan devlope enfeksyon plis souvan pase chen. La dan yo nan yon chat yo se byen file, pwenti, epi yo ka lakòz blesi yo gwo twou san fon. Apre yon chat mòde, po a anjeneral gerizon fèmen rapidman sou mòde an ak pyèj yo mikwo-òganis.[5] A mòde w soti nan chat ka enfekte yon moun ki gen:

  • Chat-grate Maladi, ki te koze pa bakteri Bartonella henselae)[6]
    • Chat-grate maladi a se yon maladi bakteri ki moun ki ka jwenn apre ke yo te mòde oswa grate pa yon chat. Apeprè 40% nan chat pote bakteri yo nan kèk tan nan bouch yo, byenke ti chat ki pi piti pase 1 ane nan laj yo gen plis chans pou genyen li.[7]

Pifò chat ak enfeksyon sa a pa montre siy de maladi.

  • Ankilostom, Ancylostoma tubaeforme, Ancylostoma braziliense, ak Uncinaria stenocephala
  • Capnocytophaga canimorsus[8]
  • Pasteurellosis ki te koze pa bakteri genus Pasteurella[9][10]
    • Pasteurellosis se yon maladi bakteri ki asosye ak bèt mòde ak mak. Pasteurella se yon nòmal de yon bakteri trè ki tou lavi yo nan bouch yo nan sante chat yo. Nan bakteri yo pa fè sa tipikman fè chat malad; sepandan, chat ka devlope abse oswa enfeksyon sou po nan kote yo te grate oswa mòde yon lòt bèt.

Nan moun, pasteurellosis lakòz fè mal blesi ak enfeksyon sou po. Nan ka ki grav, li ka lakòz toupatou enfeksyon ak ta ka menm afekte sistèm nève yo.

  • Maladi laraj, yon fatal neurologic maladi nan bèt yo ak moun, se ki te koze pa yon viris. Bèt yo ak moun ki, se pi souvan enfekte atravè mòde w soti nan bèt ki anraje. Enfekte chat pouvwa gen yon varyete de siy, men pi souvan yo gen toudenkou chanjman konpòtman ak pwogresis paralizi.[11]

Blesi[edite | modifye sous]

Dan yo nan yon chat yo se byen file ak pwenti, epi lakòz gwo twou san fon blesi a ak po a anjeneral fèmen rapidman sou mòde an ak pèlen mikwo-òganis.[12]

Dyagnostik[edite | modifye sous]

Dyagnostik la se assistée pa jwenn yon istwa nan sikonstans ki antoure mòde. Tan an mòde an te gen eksperyans, ki kote adrès la nan mòde an, ak egzamen nan mòde se te note. Moun nan ka gen drenaj nan sit la nan mòde an. Yo kapab tou dwe fyévreuz. Anfle ka rive tou. Paske blesi a mòde yo ka gen geri sou ponksyon, blesi a li pouvwa dwe louvri, epi yo eksplore. Sit la se anesthetized anvan yo fè eksplorasyon nan blesi a pou egzamine pou domaj. Nerovaskulèr estati a se evalye. Estati iminitè a ka detèmine tretman tankou fè prezans nan transplante ' tèt tisi oswa ògàn, maladi rimatism, dyabèt, VIH/SIDA ak kouto digo sèlil maladi. Glann anfle (gangliyon lenfatik) ak wouj tach gaye anwo pouvwa dwe evidan.

Dyagnostik la nan yon chat ak maladi laraj se evidan pa obsève chat la. Chat ak laraj sou li pouvwa parèt tou m ' enerve, pantalon, ak atake lòt bèt yo, moun, oswa objè yo. Bèt ki gen laraj tipikman mouri nan yon kèk jou yo pa parèt malad. Pran vaksen an nan chat la ka anpeche maladi laraj te transmèt li pa chat la nan yon bay / fè koutdan. Si chat la se ke yo sispèk se ke yo te enfekte ak maladi laraj, moun nan kòmanse tretman ak vaksen kont maladi laraj.[11]

Prevansyon[edite | modifye sous]

Chat mòde ka souvan ka anpeche pa:

  • anseye timoun yo pou yo pa anbete bèt kay.[13]
  • ke yo te pridan ak abitye chat
  • apwoche chat yo ak swen yo, menm si yo parèt yo dwe zanmitay.
  • evite ki graj jwe ak chat ak ti chat.

Ki graj jwe lakòz se konnen kòm agresif. Sa a ap mennen nan chat la ke yo te defans a lè pwoche bò pa moun. Anpeche chat mòde gen ladan pa provok chat la.

Tretman[edite | modifye sous]

Premye etap la nan tretman an gen ladan lave ak lè sa a, irige nan blesi a mòde yo.[14] [15] Souvan yon tetanòs piki se preskri. Si yon chat ki te mòde yon lòt chat oubyen yon bèt ak parèt yo dwe malad, chat la ta benefisye de yon evalyasyon ak tretman an posib ki sòti nan yon veterinè. Si gen yon risk ki ba ki blesi a gen yon risk ki ba nan ke yo te enfekte, li se pafwa sèlman koud. Yon moun ki moun ki te mòde pa yon chat ak maladi laraj pral bezwen espesyalize tretman. Ki kapab lakòz enfeksyon ki soti nan chat mòde a ka anpeche pa imedyatman. Lave blesi a ak savon ak dlo cho yo rekòmande. Chèche swen medikal si: si chat la pa te pran vaksen an kont maladi laraj.[16] Yon tetanous rapèl yo bay moun nan si Li te plis pase 5 ane depi yo dènye tetanòs piki.[17] Si yon chat gen mòde yon moun, epi gen se okenn prèv ke chat la te pran vaksen an kont maladi laraj, moun yo pral trete pou maladi laraj enfeksyon.

Epidemyoloji ak espesyal popilasyon[edite | modifye sous]

Plis pase 400,000 chat mòde rive chak ane menm si kantite aktyèl la nan mòde se pi wo depi anpil tankou mòde yo anba-rapòte.[18] 40 milyon dola kay nan Etazini yo te bèt kay chat la.[19] Done sou kantite moun ki mòde oswa grate pa yon chat yo limite paske ensidan sa yo ki pa rapòte; sepandan, 20%-80% nan chat ak mak mòde yo vin enfekte. Chat-grate maladi oswa chat-grate lafyèv, yon enfeksyon ki lakòz lafyèv ak lenfatik anfle nœuds yo, kapab devlope nan chat reyur, menm si yo te sèlman kraze sifas la nan po la. Baze sou rapò a nan moun ki trete pou chat mòde nan lopital, fanm yo gen plis chans yo dwe viktim nan chat ak mak mòde. Paske yo te pi piti bati, timoun yo gen plis chans yo dwe mòde sou tèt yo, kou ak nan figi li. Granmoun yo gen plis chans pou mòde sou la men ak bra. Moun ki sont imunodeprime yo gen plis sansib a enfeksyon soti nan yon chat yo te mòde.

Referans[edite | modifye sous]

  1. Modèl:MSW3 Carnivora
  2. « ITIS Standard Report Page: Felis catus ». ITIS Online Database. Reston, Virginia: Integrated Taxonomic Information System. 2011. Retrieved 14 desanm 2011. 
  3. « First Aid: Animal Bites ». The Nemours Foundation. 2017. Retrieved 18 jen 2017. 
  4. Maniscalco, K; Edens, MA (20 avril 2017). « Animal Bites ». National Center for Biotechnology Information, U.S. National Library of Medicine. Retrieved 17 jen 2017. 
  5. « Animal Bites ». Handcare.org. American Society for Surgery of the Hand. 2017. Retrieved 18 jen 2017. 
  6. « Cat scratch disease ». U.S. National Library of Medicine. 10 septanm 2015. Retrieved 17 jen 2017. 
  7. Rijks, J.M.; Cito, F.; Cunningham, A.A.; Rantsios, A.T.; Giovannini, A. (2016). « Disease Risk Assessments Involving Companion Animals: an Overview for 15 Selected Pathogens Taking a European Perspective ». Journal of Comparative Pathology 155 (1): S75–S97. ISSN 0021-9975. doi:10.1016/j.jcpa.2015.08.003. 
  8. Joanna Zajkowska, Monika Król, Daniel Falkowski, Norina Syed, Anna Kamieńska.
  9. Lloret, Albert; Egberink, Herman; Addie, Diane; Belák, Sándor; Boucraut-Baralon, Corine; Frymus, Tadeusz; Gruffydd-Jones, Tim; Hartmann, Katrin; Hosie, Margaret J (2013). « Pasteurella Multocida Infection in Cats ». Journal of Feline Medicine and Surgery 15 (7): 570–572. ISSN 1098-612X. doi:10.1177/1098612X13489215. 
  10. Chomel, Bruno (2014). « Emerging and Re-Emerging Zoonoses of Dogs and Cats ». Animals 4 (3): 434–445. ISSN 2076-2615. doi:10.3390/ani4030434. 
  11. 11,0 et 11,1 https://www.cdc.gov/healthypets/pets/cats.html Modèl:CDC Erè nan sitasyon : Balise <ref> incorrecte : le nom « auto » est défini plusieurs fois avec des contenus différents.
  12. « Animal Bites ». Handcare.org. Retrieved 18 jen 2017. 
  13. https://kidshealth.org/en/parents/animal-bites-sheet.html?
  14. « Animal bites Fact sheet N°373 ». World Health Organization. fevriye 2013. Retrieved 17 jen 2017. 
  15. https://www.cdc.gov/healthypets/pets/cats.html#what-to-do Modèl:CDC
  16. https://kidshealth.org/en/parents/animal-bites-sheet.html?
  17. « Cats - Healthy Pets Healthy People - CDC ». www.cdc.gov. Retrieved 18 jen 2017. 
  18. « Prevent Bite Wounds ». American Academy of Pediatrics. 2017. Retrieved 17 jen 2017. 
  19. https://www.cdc.gov/rabies/pets/index.html Modèl:CDC