Aller au contenu

Frank Sinatra

Depi Wikipedya, ansiklopedi lib

Biyografi

[modifye | modifye kòd]

Frank Sinatra, ki fèt 12 desanm 1915 nan Hoboken (New Jersey) e ki mouri 14 me 1998 nan Los Angeles (Kalifòni) nan Sant Medikal Cedars-Sinaï, se te yon chantè, aktè ak pwodiktè mizik Ameriken.Né de paran italyen (yon papa ki soti nan Sicile ak yon manman ki soti nan Liguri), Sinatra se youn nan figi enpòtan nan mizik Ameriken. Kroonè a ki gen repitasyon mondyal, yo rele l « The Voice » (« Lavan ») oswa « gason sòlda Hoboken » akoz lyen li ak mafya a.Li se youn nan chantè ki gen plis enfliyans nan 20yèm syèk la e popilarite li konparab ak sa konpatriyòt li yo tankou Elvis Presley, Bing Crosby oswa Michael Jackson. Kritik mizik Ameriken Robert Christgau menm rele li « pi gwo chantè nan 20yèm syèk la ». Repertoir li genyen plis pase 2 000 chante pou anviwon 150 milyon albòm vann. Pandan karyè li, li anrejistre 59 albòm estidyo.

Karyè li te kòmanse nan epòk swing lan, kòm chantè nan òkès jazz Harry James ak Tommy Dorsey. Li te jwenn siksè depi 1943, apre li te siyen ak Columbia Records. Lè li vin idòl pou bobby-soxers yo, li pibliye premye albòm li an 1946, The Voice of Frank Sinatra. An 1953, li ranpòte Oscar pou pi bon dezyèm wòl pou pèfòmans li nan Tant qu'il y aura des hommes. Nan menm ane a, li siyen ak Capitol Records epi li anrejistre plizyè albòm siksè (In the Wee Small Hours, Songs for Swingin' Lovers!, Come Fly with Me, Only the Lonely ak Nice 'n' Easy). An 1961, li fonde Reprise Records, pwòp etikèt li a, epi li fè yon touné entènasyonal. Kòm manm fondatè Rat Pack la, bò kote Dean Martin ak Sammy Davis Jr., li te konn pase tan ak anpil selebrite ak lidè eta, tankou John F. Kennedy.

Nan ane 1960 yo, li anrejistre de pi gwo siksè li yo, Strangers in the Night (1966) ak My Way (1969). Li pran retrèt premye fwa li nan lane 1971 apre kèk albòm ak fim ki pa reyisi, men li retounen an 1973 e li jwenn glwa ankò lè li chante chante New York, New York, ki soti nan son orijinal fim nan menm non an pa Martin Scorsese (vèsyon orijinal la te entèprete pa Liza Minnelli). Ap viv nan Las Vegas, kote li ap fè reprezantan chak swa nan pi gwo kazino yo, li fè anpil toune tou nan Etazini ak rès mond lan jiska 1995. Pandan karyè sinematografik li a, li te dirije tou pa kèk nan pi gwo reyalizatè epòk lò hollywoodyen an, tankou Otto Preminger, John Huston, Frank Capra, Vincente Minnelli ak Joseph L. Mankiewicz.

Angaje nan politik, li se yon gwo sipòtè Pati Demokrat la soti 1944 rive 1970, anvan li te kòmanse sipòte kan Repibliken an, espesyalman zanmi li Ronald Reagan. Li marye kat fwa, pami lòt ak aktris Ava Gardner ak Mia Farrow, li gen twa pitit, pami yo chantèz Nancy Sinatra. Nan ane 1990 yo, yon ankèt te montre ke Sinatra te gen lyen ak gwo figi nan mafya Italo-Ameriken tankou Carlo Gambino, Sam Giancana oswa Lucky Luciano[1].

  1. « Frank Sinatra » (in français). 2025-10-17.